Αναρτάται η νέα έκδοση του Α.Ι.Π.Σ. "Η ΙΣΤΟΡΙΚΗ και ΑΡΧΑΙΟΛΟΓΙΚΗ ΕΡΕΥΝΑ ΣΤΗΝ ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΟ, ΟΠΩΣ ΠΡΟΚΥΠΤΕΙ ΑΠΟ ΤΑ ΑΡΧΕΙΑ ΤΩΝ Γ.Α.Κ. ΝΟΜΩΝ ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΟΥ ΚΑΙ ΑΡΧΕΙΑ ΑΛΛΩΝ ΦΟΡΕΩΝ"

ΗΜΕΡΙΔΑ ΑΙΠΣ 4,5/10/13


"Η ΙΣΤΟΡΙΚΗ και ΑΡΧΑΙΟΛΟΓΙΚΗ ΕΡΕΥΝΑ ΣΤΗΝ ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΟ, ΟΠΩΣ ΠΡΟΚΥΠΤΕΙ ΑΠΟ ΤΑ ΑΡΧΕΙΑ ΤΩΝ Γ.Α.Κ. ΝΟΜΩΝ ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΟΥ ΚΑΙ ΑΡΧΕΙΑ ΑΛΛΩΝ ΦΟΡΕΩΝ, Τρίπολη, 04 & 05 Οκτωβρίου 2013" (Τρίπολη, 2014). Η έκδοση εντάσσεται στην εκδοτική σειρά του Ινστιτούτου “Η ΑΡΧΑΙΟΛΟΓΙΑ ΣΤΗΝ ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΟ” (αρ.2) {»»»»»} Συνδιοργανωτές Διημερίδας: Α.Ι.Π.Σ., Σύλλογος Αρκάδων Ορειβατών-Οικολόγων, Γ.Α.Κ. Νομού Αρκαδίας {»»»»»} Παραγωγή: ΝΗΡΙΟΝ Ε.Π.Ε. {»»»»»} ISBN: 978-960-386-126-3 ISSN: 2241 3804 {»»»»»} Η Διημερίδα πραγματοποιήθηκε στο Αμφιθέατρο του Αποστολοπούλειου Πνευματικού Κέντρου Τρίπολης, με ευγενή παραχώρηση του Δήμου Τρίπολης,την Παρασκευή, 3 και το Σάββατο, 4 Οκτωβρίου 2013.
Copyright@Α.Ι.Π.Σ., Καλαβρύτων 211, Τρίπολις, 22 100

4η Εγκύκλιος της Ημερίδας «Μεταλλουργία και μεταλλουργικές εγκαταστάσεις στην Πελοπόννησο» - (ΑΡΧΙΚΟ) ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΗΜΕΡΙΔΑΣ

4η Εγκύκλιος της Ημερίδας, «Μεταλλουργία και μεταλλουργικές εγκαταστάσεις στην Πελοπόννησο» ◘◘◘◘◘ ΑΠΟΣΤΟΛΟΠΟΥΛΕΙΟ ΠΝΕΥΜΑΤΙΚΟ ΚΕΝΤΡΟ ΤΡΙΠΟΛΗΣ ΚΕΝΤΡΙΚΟ ΑΜΦΙΘΕΑΤΡΟ ΣΑΒΒΑΤΟ 25. 10. 2014 ◘◘◘◘◘ (ΑΡΧΙΚΟ) ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΗΜΕΡΙΔΑΣ και ΠΕΡΙΛΗΨΕΙΣ ◘◘◘◘◘ 9:00 – 9:30 : Εγγραφές, 9:30 – 9:50 : Χαιρετισμοί, έναρξη. ◘◘◘◘◘ 9:50 – 10:10 : 1. Σωτήρης Ραπτόπουλος, Α.Ι.Π.Σ. Η μεταλλοφορία στην περιοχή της Κυνουρίας και οι αρχαίοι οικισμοί. Η μεταλλοφορία στην περιοχή της Κυνουρίας, όπως προκύπτει από τα αιτήματα που υπέβαλαν κατά τα μέσα του 20ου αιώνα οι ιδιωτικές εταιρείες εκμετάλλευσης, εντοπίζεται εγγύτατα σε αρχαίους οικισμούς. Διερευνάται η –πιθανή- σχέση των αρχαίων οικισμών με την εξόρυξη των μεταλλευτικών αποθεμάτων. ◘◘◘◘◘ 10 :10 – 10:30 : 2. Κωνσταντίνα Καραΐνδρου, υποψήφια διδάκτωρ στο Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας Η μεταλλουργική διαδικασία της παραγωγής και επεξεργασίας χαλκού από την Πρώιμη έως την Ύστερη Εποχή στην Προϊστορική Πελοπόννησο μέσα από τα αρχαιολογικά δεδομένα. Μία πρώτη επισκόπηση. Τα αρχαιολογικά δεδομένα για την παραγωγή και επεξεργασία του χαλκού στις προϊστορικές θέσεις της Πελοποννήσου σε σύγκριση με την μελέτη των τέχνεργων, που έχουν προέλθει από την ανασκαφική έρευνα, συμπληρώνουν καθοριστικά την εικόνα της τεχνολογίας για την παραγωγή και επεξεργασία του χαλκού στην προϊστορική Πελοπόννησο. Μέσα από τα στοιχεία των ανασκαφών παρακολουθείται η διαδικασία της παραγωγής και επεξεργασίας του μετάλλου επισημαίνοντας διαχρονικά διαφορές και ομοιότητες ανά εποχή και επιχειρείται η ανασύσταση του προϊστορικού εργαστηρίου μεταλλουργίας. ◘◘◘◘◘ 10:30 – 10:50 : 3. Ι. Μπασιάκος (ΕΚΕΦΕ Δημόκριτος, bassiakos@ims.demokritos.gr) Γ. Μαστροθεόδωρος (ΕΚΕΦΕ Δημόκριτος, mastroteog@yahoo.gr) Μ. Καγιάφα (Βιοτεχνικό - Βιομηχανικό Εκπαιδευτικό Μουσείο Λαυρίου, maria_kayafa@yahoo.com) Ν. Παπαδημητρίου (Μουσείο Κυκλαδικής Τέχνης, npapad2007@gmail.com) Ά. Φίλιππα-Τουσέ (Γαλλική Σχολή Αθηνών, anna.touchais@gmail.com) Νέες αναλυτικές μελέτες σε μεταλλικά τέχνεργα από το μυκηναϊκό και μεσοελλαδικό Άργος: Πρώτα αποτελέσματα Στο πλαίσιο μιας συστηματικής αναλυτικής μελέτης μεταλλικών τέχνεργων της Μέσης και Ύστερης Εποχής του Χαλκού από το Άργος, διερευνήθηκε, με εφαρμογή μη καταστρεπτικής φασματοσκοπίας XRF, η σύσταση περίπου 30 ‘χαλκών’ αντικειμένων που προέρχονται κυρίως από το νεκροταφείο της Δειράδας και δευτερευόντως από το μεσοελλαδικό οικισμό της Ασπίδας. Όπως ήταν αναμενόμενο, ως βασικό κραματικό στοιχείο του χαλκού ανιχνεύτηκε ο κασσίτερος (Sn). Σε πολλά αντικείμενα ανιχνεύθηκαν επιπροσθέτως ίχνη μολύβδου (Pb) και σε ορισμένες περιπτώσεις αρσενικού (As) και ψευδαργύρου (Zn). Επισημαίνεται η διαπίστωση ότι για την κατασκευή διαφορετικών τμημάτων ορισμένων αντικειμένων, έχουν χρησιμοποιηθεί εμφανώς διαφορετικής σύστασης κράματα χαλκού. Από την προαναφερθείσα γενική εικόνα διαφοροποιείται, χαρακτηριστικά, ένα -μόνο- προγενέστερο εγχειρίδιο, χρονολογούμενο μάλλον στη ΜΕ ΙΙΙ περίοδο. Τα μέχρι τώρα αναλυτικά δεδομένα υποδηλώνουν ότι οι μυκηναίοι τεχνίτες είχαν σπουδαίες μεταλλουργικές γνώσεις και ικανότητες να χειρίζονται λεπτές διαφοροποιήσεις στις συστάσεις των μεταλλικών κραμάτων με σκοπό την κατασκευή αντικειμένων με συγκεκριμένες μηχανικές ιδιότητες, ανάλογα με τη λειτουργική χρησιμότητα και την κατηγορία τους. Αντικείμενο της μελέτης ήσαν και αναλύσεις χρυσών τέχνεργων, με την ίδια τεχνική, επίσης από τη μυκηναϊκή Δειράδα και τη μεσοελλαδική Ασπίδα. Διαπιστώθηκε ότι τα χρυσά αντικείμενα παρουσιάζουν ‘αναμενόμενες’ προσμίξεις χαλκού και αργύρου, ενώ παρατηρήθηκαν αξιόλογες διαφοροποιήσεις στις σχετικές συγκεντρώσεις των στοιχείων αυτών μεταξύ διαφορετικών αντικειμένων. Στην ανακοίνωση παρουσιάζονται τα πρώτα αποτελέσματα -και η σημασία τους- από τις συνεχιζόμενες μελέτες. ◘◘◘◘◘ 10:50 – 11:10 : 4. Χαρίλαος Η. Τσέλιος, Διεύθυνση Εθνικού Αρχείου Μνημείων, Υπουργείο Πολιτισμού και Αθλητισμού, Αγίων Ασωμάτων 11, 105 53 Αθήνα, email: chtselios@culture.gr Όψεις του κοινωνικού μετασχηματισμού στη Νοτιοδυτική Πελοπόννησο κατά την Μυκηναϊκή εποχή, όπως αυτές αποκαλύπτονται από τη συνδυασμένη αρχαιολογική και τεχνολογική μελέτη των χαλκών τεχνέργων Κατά τα τελευταία έτη, η τεχνολογική μελέτη – με σύγχρονες αναλυτικές τεχνικές- χαλκών τεχνέργων, τα οποία προέρχονται από μεγάλα ταφικά σύνολα της Μυκηναϊκής Πυλίας, έχει προσφέρει ουσιαστικής σημασίας δεδομένα σχετικά με την εξέλιξη του υλικού πολιτισμού στην περιοχή της Νοτιοδυτικής Πελοποννήσου κατά τη Ύστερη Εποχή του Χαλκού. Τα αναλυτικά δεδομένα που αφορούν στην εξέλιξη των κραμάτων και των τεχνικών κατασκευής χαλκών όπλων, εργαλείων και αντικειμένων καθημερινής χρήσης συνεξετάζονται με στατιστικά στοιχεία που αφορούν την τυπολογία των ευρημάτων και τα σύνολα εύρεσης από τα οποία προέρχονται. Η συνδυασμένη αρχαιολογική και τεχνολογική μελέτη, ως προτεινόμενη ολιστική μεθοδολογία προσέγγισης των αρχαίων μεταλλικών τεχνέργων, αποκαλύπτει σημαντικές όψεις του κοινωνικού μετασχηματισμού που έλαβε χώρα στην περιοχή της Πυλίας κατά την Πρώιμη Μυκηναϊκή Εποχή (17ος – 15ος π.Χ. αι.), αλλά και κατά την περίοδο της ίδρυσης των μεγάλων ανακτορικών κέντρων (14ος αι. π.Χ.). ◘◘◘◘◘ 11:10 – 11:30 : 5. Κωνσταντίνα Σούρα, ΣΤ΄ΕΠΚΑ Ενδείξεις μεταλλουργικής δραστηριότητας στον μυκηναϊκό οικισμό Χαλανδρίτσας νομού Αχαΐας Η μήτρα μεταλλουργίας που εντοπίστηκε πρόσφατα στο μυκηναϊκό οικισμό στη θέση Σταυρός Χαλανδρίτσας νομού Αχαΐας, σε συνδυασμό με σημαντικά στοιχεία που προκύπτουν από τη μελέτη των ανασκαφικών δεδομένων, αποτελούν ενδείξεις επιτόπιας μεταλλουργικής δραστηριότητας. ◘◘◘◘◘ 11:30 – 11:50 : ΔΙΑΛΕΙΜΜΑ ΓΙΑ ΚΑΦΕ ◘◘◘◘◘ 11:50 – 12:10 : 6. Γρηγορακάκης Γρηγόρης, ΛΘ΄ΕΠΚΑ Μεταλλουργική δραστηριότητα στη Νότια Κυνουρία. Τα νέα ευρήματα ◘◘◘◘◘ 12:10 – 12:30 : 7. Φριτζήλας Σταμάτης, ΛΘ΄ ΕΠΚΑ Μεγαλοπολιτικό εργαστήριο μεταλλουργίας Στην ανακοίνωση παρουσιάζονται τα κατάλοιπα ενός μεταλλουργικού εργαστηρίου που αποκαλύφθηκε πλησίον κεντρικής αρχαίας οδού στο νότιο τμήμα της Μεγάλης Πόλης της Αρκαδίας. Λόγω των συνθηκών της σωστικής ανασκαφής ερευνήθηκε ο χυτευτικός λάκκος με τη βάση του καλουπιού όπου χύτευαν. Τη συγκριτική μελέτη βοηθούν ανάλογα ευρήματα από άλλες περιοχές του ελληνικού κόσμου. Ο χώρος όπου λειτούργησε το εργαστήριο είχε οικοδομικές φάσεις της ελληνιστικής και της ρωμαϊκής εποχής. ◘◘◘◘◘ 12:30 – 12:50 : 8. Moritz Kiderlen (Humboldt University of Berlin, Germany) , Ελένη Φιλιππάκη, Ιωάννης Μπασιάκος (Εργαστήριο Αρχαιομετρίας, ΕΚΕΦΕ Δημόκριτος): Το ξεκίνημα ενός νέου αρχαιομεταλλουργικού προγράμματος για τη μελέτη των ‘χαλκών’ τριπόδων της Ολυμπίας: Αρχή με αναλύσεις στα χαλκούχα μεταλλεύματα της Ερμιονίδος. “Initiative to a new archaeometallurgical study of the Olympia bronze Tripods: starting from analyses of the Hermione copper-ores” Στην Ελλάδα, κατά τη διάρκεια των ιστορικών χρόνων ο χαλκός δεν έπαυσε να αποτελεί πρώτη ύλη κατασκευής μεταλλικών αντικειμένων, μολονότι χρησιμοποιείται ευρέως, ήδη, και ο σίδηρος. Πρόσφατα ξεκίνησε ένα νέο, μακράς πνοής, ερευνητικό πρόγραμμα με στόχο την κατανόηση της τεχνολογίας παραγωγής των χαλκών τριπόδων, που αποτελούσαν αναθήματα στους Ολυμπιακούς Αγώνες, αλλά και την εύρεση της προέλευσης της χαλκούχας πρώτης ύλης που χρησιμοποιήθηκε για την παραγωγή των αντικειμένων. Σαν πρώτη προσέγγιση μελετήθηκαν και παρουσιάζονται τα κύρια γεωχημικά χαρακτηριστικά της χαλκούχας μεταλλοφορίας από την περιοχή Ερμιόνης και δίδεται έμφαση στην παρουσία και στις συγκεντρώσεις ορισμένων ασυνήθων συστατικών των μεταλλοφόρων σωμάτων, τα οποία προορίζονται να χρησιμεύσουν ως διαγνωστικά κριτήρια στις συγκρίσεις με τα συστατικά (και τα αναμενόμενα ‘εγκλείσματα’ -mattes) των αντικειμένων, που θα ακολουθήσουν, προκειμένου να διαλευκανθούν ζητήματα τόσο τεχνολογίας όσο και προέλευσης. Στην υλοποίηση του προγράμματος θα συμμετάσχουν και ερευνητές από το Πανεπιστήμιο της Βόννης καθώς και από το Γερμανικό Μεταλλευτικό Μουσείο του Μπόχουμ. ◘◘◘◘◘ 12:50 – 13:10 : 9. Ελένη Μπαρμπαρίτσα, 26η Ε.Β.Α. Επεξεργασία μετάλλου στο πριγκιπάτο της Αχαΐας (1205-1428). Μερικές παρατηρήσεις. Η έρευνα των διαδικασιών εξόρυξης και επεξεργασίας μετάλλου στο χώρο της Πελοποννήσου κατά την ύστερη μεσαιωνική περίοδο είναι εξαιρετικά περιορισμένη. Μια πρώτη προσέγγιση συνιστά ο εντοπισμός και η καταγραφή εργαστηριακών μονάδων, που δραστηριοποιήθηκαν σε πόλεις και οικισμούς της υπαίθρου για την κάλυψη καθημερινών αναγκών σε αγροτικά εργαλεία και εξαρτήματα. Ειδικότερα στο πριγκιπάτο της Αχαΐας (1205-1428) αρχειακές μαρτυρίες για την ύπαρξη σιδηρουργείου στον εμπορικό κόμβο της Γλαρέντζας και σχετικά πρόσφατα ανασκαφικά ευρήματα από το κάστρο Χλεμούτσι, διαμορφώνουν μια γενική εικόνα για τις συνθήκες παραγωγής μεταλλικών αντικειμένων που εξυπηρετούσαν στοιχειώδεις ανάγκες. Τα δεδομένα εξετάζονται σε συνάρτηση με ανασκαφικές πληροφορίες για τη λειτουργία σιδηρουργείων ενταγμένων στον πολεοδομικό ιστό της φραγκικής Κορίνθου, που προέκυψαν από τις ανασκαφές της Αμερικανικής Αρχαιολογικής Σχολής. ◘◘◘◘◘ 13:10 – 13:30 : ΔΙΑΛΕΙΜΜΑ ΓΙΑ ΚΑΦΕ - ΣΝΑΚ ◘◘◘◘◘ 13:30 – 14:15 : Ερωτήσεις – συζήτηση – συμπεράσματα. Λήξη εργασιών ημερίδας. ◘◘◘◘◘ _Το Πρόγραμμα μπορεί να τροποποιηθεί μερικώς, ώστε να προσαρμοσθεί στις ανάγκες των συνέδρων. Στην περίπτωση αυτή θα υπάρξει έγκαιρη ενημέρωση. Θα αποφευχθεί, όμως, η ριζική του τροποποίηση. ◘◘◘◘◘ Μετά Τιμής, Σωτήρης Ραπτόπουλος (για το Α.Ι.Π.Σ.)

ΔΙΑΧΡΟΝΙΚΗ ΛΑΤΡΕΙΑ ΣΤΙΣ ΚΟΡΥΦΕΣ ΤΗΣ ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΟΥ, ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ 26 ΣΕΠΤΕΜΒΡΙΟΥ 2014, ώρα 20:00

ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ 26 ΣΕΠΤΕΜΒΡΙΟΥ 2014, ώρα 20:00 {.....} ΕΝΤΕΥΚΤΗΡΙΟ ΣΥΛΛΟΓΟΥ ΑΡΚΑΔΩΝ ΟΡΕΙΒΑΤΩΝ – ΟΙΚΟΛΟΓΩΝ, ΔΕΚΑΖΟΥ 9 – 11, ΤΡΙΠΟΛΗ {.....} Ο Σ.Α.Ο.Ο. και το Α.Ι.Π.Σ. (Αρχαιολογικό Ινστιτούτο Πελοποννησιακών Σπουδών) συνδιοργανώνουν, στο πλαίσιο των ΕΥΡΩΠΑΪΚΩΝ ΗΜΕΡΩΝ ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΗΣ ΚΛΗΡΟΝΟΜΙΑΣ, εκδήλωση – ομιλία με τίτλο: ΔΙΑΧΡΟΝΙΚΗ ΛΑΤΡΕΙΑ ΣΤΙΣ ΚΟΡΥΦΕΣ ΤΗΣ ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΟΥ {.....} Θα μιλήσει η Τμηματάρχης Υποστήριξης Έρευνας του Αρχαιολογικού Ινστιτούτου Πελοποννησιακών Σπουδών, Δρ. Όλγα Ψυχογυιού {.....} Τηλ. 2710 234980, saoo@otenet.gr, www.saoo.gr {.....} Μετά Τιμής, Σ.Ραπτόπουλος (για το ΑΙΠΣ)

Έκδοση των Πρακτικών της Διημερίδας "Η ΙΣΤΟΡΙΚΗ και ΑΡΧΑΙΟΛΟΓΙΚΗ ΕΡΕΥΝΑ ΣΤΗΝ ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΟ, ΟΠΩΣ ΠΡΟΚΥΠΤΕΙ ΑΠΟ ΤΑ ΑΡΧΕΙΑ ΤΩΝ Γ.Α.Κ. ΝΟΜΩΝ ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΟΥ ΚΑΙ ΑΡΧΕΙΑ ΑΛΛΩΝ ΦΟΡΕΩΝ"

To Α.Ι.Π.Σ. παρέλαβε, εσχάτως, τα τυπωμένα τεύχη της έκδοσης των Πρακτικών της Διημερίδας "Η ΙΣΤΟΡΙΚΗ και ΑΡΧΑΙΟΛΟΓΙΚΗ ΕΡΕΥΝΑ ΣΤΗΝ ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΟ, ΟΠΩΣ ΠΡΟΚΥΠΤΕΙ ΑΠΟ ΤΑ ΑΡΧΕΙΑ ΤΩΝ Γ.Α.Κ. ΝΟΜΩΝ ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΟΥ ΚΑΙ ΑΡΧΕΙΑ ΑΛΛΩΝ ΦΟΡΕΩΝ, Τρίπολη, 04 & 05 Οκτωβρίου 2013" (Τρίπολη, 2014). Η έκδοση εντάσσεται στην εκδοτική σειρά του Ινστιτούτου “Η ΑΡΧΑΙΟΛΟΓΙΑ ΣΤΗΝ ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΟ” (αρ.2) {»»»»»} Συνδιοργανωτές Διημερίδας: Α.Ι.Π.Σ., Σύλλογος Αρκάδων Ορειβατών-Οικολόγων, Γ.Α.Κ. Νομού Αρκαδίας {»»»»»} Παραγωγή: ΝΗΡΙΟΝ Ε.Π.Ε. {»»»»»} ISBN: 978-960-386-126-3 ISSN: 2241 3804 {»»»»»} Η Διημερίδα πραγματοποιήθηκε στο Αμφιθέατρο του Αποστολοπούλειου Πνευματικού Κέντρου Τρίπολης, με ευγενή παραχώρηση του Δήμου Τρίπολης,την Παρασκευή, 3 και το Σάββατο, 4 Οκτωβρίου 2013 {»»»»»} Η έκδοση αριθμεί εκατόν δέκα(110)τεύχη, που εκδίδονται με επιχορήγηση της Διεύθυνσης Οικονομικών του ΥΠ.ΠΟ.Α. {»»»»»} Οργανωτική Επιτροπή Διημερίδας: Σωτήριος Ραπτόπουλος (για το ΑΙΠΣ) Δημήτριος Καραμήτζος (για τον ΣΑΟΟ) Ιωάννης Γεωργούλης (για τα Γ.Α.Κ. -Αρχεία Νομού Αρκαδίας) {»»»»»} Τεχνική εγκατάσταση, τεχνική επιμέλεια διημερίδας: Ιωάννης Αλιφερόπουλος (ΣΑΟΟ) Γεώργιος Κάππος (ΛΘ΄ΕΠΚΑ) {»»»»»} ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ: {»»»»»} Σελ. 6 – 8 : Περιεχόμενα. Σελ. 9 – 13 : Πρόγραμμα Διημερίδας. Σελ. 14 – 16 : Χαιρετισμοί εκπροσώπων φορέων. {»»»»»} Σελ. 17 – 34 : "Τα αρχεία ως πηγές για την ιστορία & την αρχαιολογία. Η περίπτωση των Γ.Α.Κ. Αρκαδίας" Γιάννης Γεωργούλης, Γ.Α.Κ.- Αρχεία Νομού Αρκαδίας {»»»»»} Σελ. 35 – 45 : "Οι Συλλογές των Γενικών Αρχείων του Κράτους – Αρχείων Ν. Λακωνίας, πηγή πληροφοριών επί θεμάτων Υπουργείου Πολιτισμού (1925 – 1993)" Πέπη Γαβαλά, Γ.Α.Κ. - Αρχεία Νομού Λακωνίας {»»»»»} Σελ. 46 – 56 : ''Η Διοίκηση του νεοσύστατου Ελληνικού Κράτους κατά το β΄ μισό του 19ου αιώνα, όπως προκύπτει από τα έγγραφα του Δήμου Ήλιδας (στα Γ.Α.Κ.-Αρχεία Ν. Ηλείας)” Ιωάννα Τζουανοπούλου, Γ.Α.Κ. -Αρχεία Νομού Ηλείας {»»»»»} Σελ. 57 – 70 : “Η προστασία των αρχαιοτήτων της Αργολίδας κατά τον 19ο αιώνα: Τεκμήρια από το Αρχείο του Δήμου Ναυπλιέων” Δημήτρης Χ. Γεωργόπουλος, Γ.Α.Κ. –Αρχεία Νομού Αργολίδας {»»»»»} Σελ. 71 – 87 : “Το Έργο της Επανέκθεσης του Αρχαιολογικού Μουσείου Τεγέας: Ψηφιακές Εφαρμογές και το Αρχειακό Υλικό” Γρηγόρης Γρηγορακάκης, ΛΘ΄ ΕΠΚΑ Αρκαδίας {»»»»»} Σελ. 88 – 113 : “Καφυαί: Μνημεία και αρχειακή έρευνα” Σταμάτης Φριτζίλας, ΛΘ΄ ΕΠΚΑ Αρκαδίας {»»»»»} Σελ. 114 – 135 : “Το ενδιαφέρον του ιατροφιλόσοφου Ιωάννη Πύρλα για τη διάσωση των κλασικών και βυζαντινών αρχαιοτήτων της Αρκαδίας μέσα από τις στήλες της εφημερίδας Βελτίωσις (Τρίπολη 1851-1862)” Βασίλης Σιακωτός, Ιστορικός {»»»»»} Σελ. 136 – 147 : “ “ Έκθετα τέκνα” στην Τρίπολη κατά το 2ο ήμισυ της δεκαετίας του 1940”, Δημήτρης Καραμήτζος, Σ.Α.Ο.Ο. {»»»»»} Σελ. 148 – 157 : “Η παιδική εργασία στη Σπάρτη κατά το β΄ μισό του 19ου αιώνα μέσα από συμβολαιογραφικές πράξεις" Δήμητρα Σταθοπούλου, Φιλόλογος {»»»»»} Σελ. 158 – 171 : “Παρουσίαση του φωτογραφικού αρχείου της ΣΤ' ΕΠΚΑ, από την απαρχή της Αρχαιολογικής Υπηρεσίας έως σήμερα” Ερωφίλη - Ίρις Κόλια, Προϊσταμένη ΣΤ' ΕΠΚΑ, Άρτεμις Μανιάκη, Αρχαιολόγος ΣΤ' ΕΠΚΑ {»»»»»} Σελ. 172 – 188 : “Η Ιστορία της Μονής Μαρδακίου κατά τον 19ο αιώνα, μέσα από τα έγγραφα των Γ.Α.Κ.” Ιωάννα Καράνη, Αρχιτέκτων Μηχανικός ΥΠΠΟΑ - Διεύθυνση Αναστήλωσης Βυζαντινών και Μεταβυζαντινών Μνημείων {»»»»»} Σελ. 189 – 198 : “Οι πρώτες εργασίες συντήρησης των θολωτών τάφων των Μυκηνών μέσω των αρχείων της Διεύθυνσης Αναστήλωσης Αρχαίων Μνημείων” Σταματούλα Μακρυπόδη, Αρχαιολόγος Νομισματικού Μουσείου {»»»»»} Σελ. 199 – 213 : “Μαρτυρίες και εικόνες από τους πρωτοπόρους ερευνητές της Επαρχίας Καλαβρύτων” Γεωργία Αλεξοπούλου, Αρχαιολόγος ΣΤ΄ ΕΠΚΑ {»»»»»} Σελ. 214 – 233 : “Δημαιρεσίες για την ανανέωση του τριτημορίου του Δημοτικού Συμβουλίου του Δήμου Σπετσών, του 1844 και του 1848” Καλομοίρα Αργυρίου-Κουμπή, Προϊσταμένη Τοπικού Αρχείου Σπετσών, Θεολόγος - υποψήφια διδάκτορας Αρχειονομίας στο Ιόνιο Πανεπιστήμιο {»»»»»} Σελ. 234 – 256 : “Η ανακάλυψη της μυκηναϊκής Πελοποννήσου μέσα από τον εθνικό Τύπο (δεκαετία 1830-δεκαετία 1920)” Δρ. Αναστασία Λερίου, Μεταδιδακτορικός ερευνητής, Τομέας Αρχαιολογίας, Τμήμα Ιστορίας & Αρχαιολογίας, Πανεπιστήμιο Αθηνών {»»»»»} Σελ. 257 – 282 : “Το Αρχαιολογικό Μουσείο Άργους όπως δεν φαίνεται” Δρ. Άννα Μπανάκα, Αρχαιολόγος, Αναπληρώτρια Διευθύντρια Δ΄ ΕΠΚΑ Ναυπλίου {»»»»»} Σελ. 283 – 307 : "Το ταξείδι του Φρειδερίκου Θείρσιου στην Ελλάδα (1831-1832) μέσα από τις επιστολές του προς την σύζυγό του, ως πηγή αρχαιολογικής μαρτυρίας για την Πελοπόννησο" Iωάvvα Σπηλιoπoύλoυ, Επίκουρος Καθηγήτρια του Πανεπιστημίου Πελοποννήσου {»»»»»} Σελ. 308 – 316 : “Η Οικονομία και η Κοινωνία της Τρίπολης των μέσων του 19ου αιώνα μέσα από τις πράξεις του συμβολαιογράφου Τριπόλεως Γεωργίου Λάσκαρη” Εύα Γαλανιάδη, Ιστορικός {»»»»»} Σελ. 317 – 340 : “Από το Αρχείο του Νικολάου Γιαλούρη” Δρ. Μιχάλης Πετρόπουλος, Έφορος Αρχαιοτήτων ε.τ. ΛΘ΄ ΕΠΚΑ {»»»»»} Σελ. 341 – 348 : “Μαρτυρίες από την Κατοχή. Κλοπές αρχαιοτήτων, λαθρανασκαφές, καταστροφές αρχαιοτήτων στην Πελοπόννησο από τις γερμανικές και ιταλικές στρατιωτικές μονάδες κατοχής” Κωνσταντίνος Χαρ. Τζιαμπάσης Ερευνητής Κλασικής Αρχαιολογίας, University of Messina {»»»»»} Σελ. 349 – 357 : “Τα Αρχεία Ιστορίας της Αρχαιολογίας και Ιστορίας των Εικαστικών Τεχνών, στο Τμήμα Ιστορίας-Αρχαιολογίας της Φιλοσοφικής Σχολής του Πανεπιστημίου Αθηνών” Γεώργιος Στυλ. Κορρές, Καθηγητής Πανεπιστημίου Αθηνών {»»»»»} Σελ. 358 – 366 : “Ανάδειξη και προβολή των αρχαιολογικών χώρων της Πελοποννήσου, δια της συγκέντρωσης και ψηφιοποίησης στοιχείων σχετικών με το αρχαιολογικό έργο στα μνημεία και τους αρχαιολογικούς χώρους” Σωτήρης Ραπτόπουλος -Α.Ι.Π.Σ., Βασιλική Μπούνα -Α.Ι.Π.Σ. {»»»»»} Η έκδοση θα διατεθεί αποκλειστικώς σε Φορείς και Βιβλιοθήκες (λόγω του περιορισμένου "τιράζ") -αλλά τον Οκτώβριο η ηλεκτρονική του μορφή θα αναρτηθεί, στην πλήρη της έκταση, στον ιστότοπό μας.

Αναρτάται ο κατάλογος της βιβλιοθήκης του ΑΙΠΣ

Κατάλογος Βιβλιοθήκης

Κατόπιν της ολοκλήρωσης της διαδικασίας αρίθμησης των τόμων της, αναρτάται ο κατάλογος της βιβλιοθήκης του ΑΙΠΣ, ειδικής σε θέματα Αρχαιολογίας της Πελοποννήσου. Δείτε στα σχόλια της ανάρτησης τον κανονισμό λειτουργίας της.

3η Εγκύκλιος του Συνεδρίου, «Μεταλλουργία και μεταλλουργικές εγκαταστάσεις στην Πελοπόννησο»

3η Εγκύκλιος του Συνεδρίου, «Μεταλλουργία και μεταλλουργικές εγκαταστάσεις στην Πελοπόννησο» ◘◘◘◘◘  Αγαπητοί συνάδελφοι ◘◘◘◘◘ : Το ΑΙΠΣ, Ειδική Περιφερειακή Υπηρεσία του ΥΠ.ΠΟ.Α. με χωρική αρμοδιότητα την Πελοπόννησο, προχωρά στην 3η εγκύκλιο της επιστημονικής ημερίδας, με θέμα την Μεταλλουργία και τις μεταλλουργικές εγκαταστάσεις στην Πελοπόννησο καθ' όλη την Αρχαιότητα και τους Μέσους Χρόνους. ◘◘◘◘◘  Ερευνητές διαφόρων ειδικοτήτων, με κοινό σημείο το ενδιαφέρον και την έρευνα για την Αρχαιομεταλλουργία, θα ανακοινώσουν τα πορίσματα των ερευνών τους στην Τρίπολη, στο Αποστολοπούλειο Πνευματικό Κέντρο, το Σάββατο, 25 Οκτωβρίου του 2014. ◘◘◘◘◘ Οι ανακοινώσεις αφορούν μεταλλουργικές εγκαταστάσεις, μεταλλουργικούς κλιβάνους, χώρους εμπλουτισμού μεταλλευμάτων, άλλες υλικές μαρτυρίες της διαδικασίας καμίνευσης / εμπλουτισμού- και, ακόμη, τα πορίσματα αρχαιομετρικών ερευνών / αναλύσεων υλικών, που αξιοποιούν τεχνικές μεθόδους.

OPUSCULA PELOPONNESIACA 10 - «ۥΕκ τῶν ἐκδηλώσεων τῆς κοινῆς γνώμης ὑπέρ τοῦ καταδικασθέντος εἰς θάνατον ἐν Κύπρῳ Καραολῆ» : Ι Γεωργούλης (Γ.Α.Κ.-Αρχεία Νομού Αρκαδίας) Σ. Ραπτόπουλος (Α.Ι.Π.Σ.)

Εκδηλώσεις Τεγεατικού Συνδέσμου για την Ημέρα Περιβάλλοντος και ομιλία για τα έργα στο Μουχλί Αρκαδίας

Το πρωϊ του Σαββάτου, 31 Μαϊου, στις 10:00, ο Τεγεατικός Σύνδεσμος, με αφορμή την Παγκόσμια Ημέρα Περιβάλλοντος, συμμετέχει στην πρωτοβουλία καθαρισμού των δρόμων των χωριών της Τεγέας (Ριζών, Σταδίου, Αλέας, Λιθοβουνίων, Τζίβας, Μαγούλας, Καμαρίου, Γαρέας, Κερασίτσας, Βουνού). Στην Παλαιά Επισκοπή Αλέας, στις 12:30 μμ, ο Αναπληρωτής Προϊστάμενος του Α.Ι.Π.Σ. κος Σωτήρης Ραπτόπουλος, θα μιλήσει με θέμα: "ΟΙ ΕΡΓΑΣΙΕΣ ΣΤΟ ΜΟΥΧΛΙ ΑΡΚΑΔΙΑΣ ΤΟ 2013, ΣΤΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ''ΕΡΓΑ ΚΟΙΝΗΣ ΩΦΕΛΕΙΑΣ ΣΤΟΝ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟ''". Για πρώτη φορά θα παρουσιασθούν αναλυτικά στο κοινό στοιιχεία και φωτογραφίες για τα περυσινά έργα -όπως καιτα πρόσφατα πορίσματα της έρευνας για την Καστροπολιτεία του Μουχλίου Αρκαδίας.

Φεστιβάλ Αρχιτεκτονικής στον Ισθμό (Λουτράκι, 28/4 έως 6/5/2014, Δημοτική Βιβλιοθήκη Λουτρακίου), με θέμα τη διάδοση της κεραμικής της Κορίνθου στη Μεσόγειο από τον VI αιώνα π.Χ. έως και τη ρωμαϊκή εποχή..

Το Α.Ι.Π.Σ. συμμετείχε σε διαδικασία ενημέρωσης φοιτητών Ιταλικών Πανεπιστημίων, που εντάσσεται στο Φεστιβαλ Αρχιτεκτονικής Λουτρακίου 2014 (υπεύθυνοι: Lucio Zazzara, Κωνσταντίνος Τζιαμπάσης, Ι. Γκιζερλής). Η ενημέρωση, που πραγματοποιήθηκε την Παρασκευή 2 Μαΐου 2014, από τον Σ.Ραπτόπουλο, αφορούσε τα κεραμικά εργαστήρια της Κορινθίας από τη Γεωμετρική ως τη Ρωμαϊκή περίοδο.

Παρουσιάζεται η έκδοση της Γ΄3 τάξης του 3ου Γυμνασίου Τριπόλεως "Άτακτες συμπεριφορές μαθητών του 3ου Γυμνασίου, 1880-1922"

ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ ΔΙΕΞΑΓΩΓΗΣ ΤΗΣ ΗΜΕΡΙΔΑΣ «Μεταλλουργία και μεταλλουργικές εγκαταστάσεις στην Πελοπόννησο»

Το Α.Ι.Π.Σ., Ειδική Περιφερειακή Υπηρεσία του ΥΠ.ΠΟ.Α., μετά από σειρά ερωτημάτων που αφορούν σε ζητήματα διοργάνωσης της εν θέματι ημερίδας, ανακοινώνει τα παρακάτω: ◘◘◘◘◘ Η ημερίδα θα πραγματοποιηθεί στις 18 ή στις 25 Οκτωβρίου το πρωΐ , ημέρα Σάββατο, στο Αποστολοπούλειο Πνευματικό Κέντρο του Δήμου Τρίπολης. ◘◘◘◘◘ Η ημερομηνία θα οριστικοποιηθεί μέχρι τις 15 Ιουνίου ◘◘◘◘◘ Οι σύνεδροι μπορούν να δηλώνουν, μαζί με την κατάθεση του τίτλου και της περίληψης, και την προτίμησή τους ανάμεσα στις δύο παραπάνω ημερομηνίες.

2η Εγκύκλιος του Συνεδρίου, «Μεταλλουργία και μεταλλουργικές εγκαταστάσεις στην Πελοπόννησο»

2η Εγκύκλιος του Συνεδρίου, «Μεταλλουργία και μεταλλουργικές εγκαταστάσεις στην Πελοπόννησο» ◘◘◘◘ Αγαπητοί συνάδελφοι, ◘◘◘◘ Το ΑΙΠΣ, Ειδική Περιφερειακή Υπηρεσία του ΥΠ.ΠΟ.Α. με χωρική αρμοδιότητα την Πελοπόννησο, προχωρά στην 2η εγκύκλιο της επιστημονικής ημερίδας, με θέμα την Μεταλλουργία και τις μεταλλουργικές εγκαταστάσεις στην Πελοπόννησο καθ' όλη την Αρχαιότητα και τους Μέσους Χρόνους. Ερευνητές διαφόρων ειδικοτήτων, με κοινό σημείο το ενδιαφέρον και την έρευνα για την Αρχαιομεταλλουργία έχουν ήδη καταθέσει περιλήψεις των ανακοινώσεών τους, που αφορούν μεταλλουργικές εγκαταστάσεις, μεταλλουργικούς κλιβάνους, χώρους εμπλουτισμού μεταλλευμάτων, άλλες υλικές μαρτυρίες της διαδικασίας καμίνευσης / εμπλουτισμού- και, ακόμη, τα πορίσματα αρχαιομετρικών ερευνών / αναλύσεων υλικών, που αξιοποιούν τεχνικές μεθόδους. ◘◘◘◘ ◘◘◘◘Η ημερίδα θα πραγματοποιηθεί τον Οκτώβριο, στην Τρίπολη. Θα υπάρξει σύντομα ανακοίνωση για την ακριβή ημερομηνία και τον χώρο της πραγματοποίησης της ημερίδας ◘◘◘◘ ◘◘◘◘ Εφ΄ όσον ενδιαφέρεσθε να καταθέσετε αίτημα συμμετοχής, να το συνοδεύσετε με τον τίτλο της ανακοίνωσής σας και μικρή περίληψη. Καταθέσεις ανακοινώσεων θα γίνονται δεκτές μέχρι τα τέλη Μαΐου. ◘◘◘◘ Ακολουθούν οι τίτλοι και οι περιλήψεις των ανακοινώσεων που κατετέθησαν μέχρι σήμερα. ◘◘◘◘ “Το ξεκίνημα ενός νέου αρχαιομεταλλουργικού προγράμματος για τη μελέτη των ‘χαλκών’ τριπόδων της Ολυμπίας: Αρχή με αναλύσεις στα χαλκούχα μεταλλεύματα της Ερμιονίδος”. “Initiative to a new archaeometallurgical study of the Olympia bronze Tripods: starting from analyses of the Hermione copper-ores” ◘◘◘◘ Moritz Kiderlen*, Ελένη Φιλιππάκη**, Ιωάννης Μπασιάκος** *Humboldt University of Berlin, Germany, **Εργαστήριο Αρχαιομετρίας, ΕΚΕΦΕ ‘Δημόκριτος’ ◘◘◘◘ ΣΥΝΟΨΗ ◘◘◘◘ Στην Ελλάδα, κατά τη διάρκεια των ιστορικών χρόνων ο χαλκός δεν έπαυσε να αποτελεί πρώτη ύλη κατασκευής μεταλλικών αντικειμένων, μολονότι χρησιμοποιείται ευρέως, ήδη, και ο σίδηρος. Πρόσφατα ξεκίνησε ένα νέο, μακράς πνοής, ερευνητικό πρόγραμμα με στόχο την κατανόηση της τεχνολογίας παραγωγής των χαλκών τριπόδων, που αποτελούσαν αναθήματα στους Ολυμπιακούς Αγώνες, αλλά και την εύρεση της προέλευσης της χαλκούχας πρώτης ύλης που χρησιμοποιήθηκε για την παραγωγή των αντικειμένων. Σαν πρώτη προσέγγιση μελετήθηκαν και παρουσιάζονται τα κύρια γεωχημικά χαρακτηριστικά της χαλκούχας μεταλλοφορίας από την περιοχή Ερμιόνης και δίδεται έμφαση στην παρουσία και στις συγκεντρώσεις ορισμένων ασυνήθων συστατικών των μεταλλοφόρων σωμάτων, τα οποία προορίζονται να χρησιμεύσουν ως διαγνωστικά κριτήρια στις συγκρίσεις με τα συστατικά (και τα αναμενόμενα ‘εγκλείσματα’ -mattes) των αντικειμένων, που θα ακολουθήσουν, προκειμένου να διαλευκανθούν ζητήματα τόσο τεχνολογίας όσο και προέλευσης. Στην υλοποίηση του προγράμματος θα συμμετάσχουν και ερευνητές από το Πανεπιστήμιο της Βόννης καθώς και από το Γερμανικό Μεταλλευτικό Μουσείο του Μπόχουμ . ◘◘◘◘ Όψεις του κοινωνικού μετασχηματισμού στη Νοτιοδυτική Πελοπόννησο κατά την Μυκηναϊκή εποχή, όπως αυτές αποκαλύπτονται από τη συνδυασμένη αρχαιολογική και τεχνολογική μελέτη των χαλκών τεχνέργων ◘◘◘◘ Χαρίλαος Η. Τσέλιος Διεύθυνση Εθνικού Αρχείου Μνημείων, Υπουργείο Πολιτισμού και Αθλητισμού, Αγίων Ασωμάτων 11, 105 53 Αθήνα, email: chtselios@culture.gr ◘◘◘◘ Περίληψη ◘◘◘◘ Κατά τα τελευταία έτη, η τεχνολογική μελέτη – με σύγχρονες αναλυτικές τεχνικές- χαλκών τεχνέργων, τα οποία προέρχονται από μεγάλα ταφικά σύνολα της Μυκηναϊκής Πυλίας, έχει προσφέρει ουσιαστικής σημασίας δεδομένα σχετικά με την εξέλιξη του υλικού πολιτισμού στην περιοχή της Νοτιοδυτικής Πελοποννήσου κατά τη Ύστερη Εποχή του Χαλκού. Τα αναλυτικά δεδομένα που αφορούν στην εξέλιξη των κραμάτων και των τεχνικών κατασκευής χαλκών όπλων, εργαλείων και αντικειμένων καθημερινής χρήσης συνεξετάζονται με στατιστικά στοιχεία που αφορούν την τυπολογία των ευρημάτων και τα σύνολα εύρεσης από τα οποία προέρχονται. Η συνδυασμένη αρχαιολογική και τεχνολογική μελέτη, ως προτεινόμενη ολιστική μεθοδολογία προσέγγισης των αρχαίων μεταλλικών τεχνέργων, αποκαλύπτει σημαντικές όψεις του κοινωνικού μετασχηματισμού που έλαβε χώρα στην περιοχή της Πυλίας κατά την Πρώιμη Μυκηναϊκή Εποχή (17ος – 15ος π.Χ. αι.), αλλά και κατά την περίοδο της ίδρυσης των μεγάλων ανακτορικών κέντρων (14ος αι. π.Χ.). ◘◘◘◘ Ενδείξεις μεταλλουργικής δραστηριότητας στον μυκηναϊκό οικισμό Χαλανδρίτσας νομού Αχαΐας ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΑ ΣΟΥΡΑ◘◘◘◘ Η μήτρα μεταλλουργίας που εντοπίστηκε πρόσφατα στο μυκηναϊκό οικισμό στη θέση Σταυρός Χαλανδρίτσας νομού Αχαΐας, σε συνδυασμό με σημαντικά στοιχεία που προκύπτουν από τη μελέτη των ανασκαφικών δεδομένων, αποτελούν ενδείξεις επιτόπιας μεταλλουργικής δραστηριότητας.◘◘◘◘ Γρηγορακάκης Γρηγόρης, ΛΘ΄ΕΠΚΑ◘◘◘◘ Μεταλλουργική δραστηριότητα στη Νότια Κυνουρία. Τα νέα ευρήματα.◘◘◘◘ Φριτζήλας Σταμάτης ΛΘ΄ ΕΠΚΑ◘◘◘◘ Μεγαλοπολιτικό εργαστήριο μεταλλουργίας◘◘◘◘ Στην ανακοίνωση παρουσιάζονται τα κατάλοιπα ενός μεταλλουργικού εργαστηρίου που αποκαλύφθηκε πλησίον κεντρικής αρχαίας οδού στο νότιο τμήματης Μεγάλης Πόλης της Αρκαδίας. Λόγω των συνθηκών της σωστικής ανασκαφής ερευνήθηκε ο χυτευτικός λάκκος με τη βάση του καλουπιού όπου χύτευαν. Τη συγκριτική μελέτη βοηθούν ανάλογα ευρήματα από άλλες περιοχές του ελληνικού κόσμου. Ο χώρος όπου λειτούργησε το εργαστήριο είχε οικοδομικές φάσεις της ελληνιστικής και της ρωμαϊκής εποχής.◘◘◘◘ Σωτήρης Ραπτόπουλος Α.Ι.Π.Σ.◘◘◘◘ Η μεταλλοφορία στην περιοχή της Κυνουρίας και οι αρχαίοι οικισμοί.◘◘◘◘ Η μεταλλοφορία στην περιοχή της Κυνουρίας, όπως προκύπτει από τα αιτήματα που υπέβαλαν κατά τα μέσα του 20ου αιώνα οι ιδιωτικές εταιρείες εκμετάλλευσης, εντοπίζεται εγγύτατα σε αρχαίους οικισμούς. Διερευνάται η –πιθανή- σχέση των αρχαίων οικισμών με την εκμετάλλευση των μεταλλευτικών αποθεμάτων.◘◘◘◘ Μετά Τιμής, Σωτήρης Ραπτόπουλος (για το Α.Ι.Π.Σ.) τηλ. 6977 552329